28.03.2014
4.33 / 12 oy

Şeyh Bedreddin Mahmud Kimdir?

BEDREDDİN SİMAVNALI (Mahmut), Türk bilgini ve mutasavvıfıdır (1359 -1420). Edirne yakınlarında Simavna'da doğdu. Babası Simavna kadısı İsrail'dir, ilk öğrenimini memleketinde ve Konya' da yaptıktan sonra Kahire'ye gitti, ilahiyat, felsefe ve mantık okudu; yüksek öğrenimini tamamladı. Orada Ahlatlı şeyh Hüseyin'e bağlandı. Ondan tasavvuf öğrendi. Şeyhinin isteğiyle Tebriz'e gitti. Timur'un bilginler arasında yaptırdığı tartışmalara katıldı. Bilgili olduğunu gösterdi. Mısır'a dönüşünde Memlûk sultanı Berkuk'un oğluna ders verdi. Fıkıhla İlgili eserlerini yazmaya başladı. Ahlatlı şeyhin ölümü üzerine onun yerine geçti. Az zamanda ünü her yana yayıldı. Bir süre Halep, Konya ve Tire'de kaldı. Düşüncelerini, özellikle Alevîler arasında yaymaya çalıştı. Sakız adasının Hıristiyan din başkanını müritleri arasına aldı. Sonra Edirne'ye geldi. Yıldırım Bayezit'in oğlu Musa Çelebi Bedreddin'i kazasker yaptı. Çelebi Mehmet, padişah olunca onu İznik'e sürdü. Ailesi ile birlikte orada oturmak zorunda bıraktı. Kendisine aylık bağladı. Şeyh Bedreddin burada boş durmadı; müritler yetiştirerek halkı ayaklanmaya kışkırtan propaganda yapmaya başladı. Müritlerinden Börklü-ce Mustafa, Aydın ve Karaburun'da çevresine binlerce kişi toplamayı başardı. Şeyh Bedreddin, İznik'te kalmayı doğru bulmadı. Kastamonu'ya kaçtı. Sinop' tan bir gemi ile Rumeli'ye geçti. Deliorman'da yerleşti. Düşüncelerini yaymaya ve propaganda yapmaya girişti. Bir devlet kuracağını, din ayrılığını kaldıracağını, toprakları paylaştıracağını ileri sürdü.

Şeyh Bedreddin

Celebi Mehmet'in oğlu şehzade Murat, epeyce uğraştıktan sonra ayaklanan Börklüce Mustafa'yı tutsak alarak öldürdü. Şeyh Bedreddln'in adamlarından Torlak Kemal de Manisa'da ayaklandı. Onun üzerine de kuvvet gönderildi. Torlak Kemal, yakalandı ve asıldı. Büyükvezir Bayezit Paşa, kuvvetleri dağılan Şeyh Bedreddin'i yakalayarak Serez'de bulunan padişahın yanına getirdi. Hakkında nasıl davranılacağı bilginlerden oluşan bir kurula soruldu. Toplum düzenini bozmaya çalıştığı için suçlu görüldü. Mevlânâ Haydar'ın verdiği fetva üzerine Serez çarşısında asıldı. Edirne'de bir zaviyesi, Bursa'da bir mesciti vardır.

Şeyh Bedreddin, devrinin ünlü bilginlerindendir. İslâm hukuku olan fıkıhta bilgisi çok genişti. Özel görüşleri vardır. Fıkıh, tasavvuf, tefsir ve gramer ile ilgili eserler yazmıştır. Şeyh Bedreddin, Varidat adlı kitabında birçok sorunu, kişisel anlayışına göre açıklar. Ona göre, Tanrı ile yaratılanlar ayrı değildir. Evrenin başlangıcı yoktur. Evren, yaratılmamıştır, yok da olmayacaktır. Dünya ve ahiret iki ayrı varlık değildir. öldükten sonra dirilme olmadığı gibi, dünyanın dışında başka bir dünya da yoktur. Cennet ve cehennem, cahillerin sandığı gibi olmayıp, insanın dünyadaki mutluluğu ve mutsuzluğu ile İlgili bir kavramdır. Dünyada mutlu olan cennette, mutsuz olan cehennemde yaşıyor demektir. Doğumla başlayan hayat ölümle biter. Ruh, vücuttan ayrı bir varlık değildir. Vücutla ruh da göçer gider. Manevî varlıkların hepsi, insan düşüncesinin özünden doğmuştur. Gerçek olan İnsandır.

Şeyh Bedreddin'in, kendine İnananlarla bir devlet kuracağını, Osmanlı ülkesinde yaşayan insanlar arasında din ayrılığını kaldıracağını, bu ülkenin bölüşülmesinden ve herşeyden herkesin yararlanacağını, saz ve şaraba izin verileceği söylediği belirtilmiştir.

Şeyh Bedreddin Mahmud Kimdir?
Bu makalenin telif hakkı ve tüm sorumlulukları yazara ait olup, şikayetler için lütfen bizimle iletişime geçiniz.
URL:
Etiketler:

Bu makale 1629 kez okundu

28.03.2014 tarihinde yazıldı
Reitix

Yorumlar

  • cuneytmertayak
    16.12.2014

    ben kaçırdım sanırım mesajı :(

  • soneraci
    31.10.2014

    arada mesajı da vermişsiniz :)

Bu yazıya siz de yorum yapabilirsiniz

İnternet sitemizdeki deneyiminizi iyileştirmek için çerezler kullanıyoruz. Bu siteye giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılıyorsunuz. Daha fazla bilgi.