30.06.2014
4.50 / 4 oy

ilk Yardım ve Acil Durumda Yapılması Gerekenler

Acil Durumlarda Ne Yapmalı?

Etkili ilkyardım genellikle kazazedeyle direkt temasa geçmeden önce başlar. Kazazedelerin ve çevrede bulunanların güvenlerini kazanmak üzere, olaylara kararlı, otoriter ve kontrollü olarak yaklaşmalısınız. Bu husus, özellikle birden fazla yaralının bulunduğu ve sakin, sistematik hareketinizle ilave yaralanma ve can kayıplarının önlenebileceği hallerde önemlidir.

ilk yardım

Acil ilk Yardım prensipleri

Bu yazıda, tehlikeli durumlarda güvenliği sağlamaya yönelik bazı kurallardan bahsedilecektir. Hangi durumlarda, hangi acil yardım birimlerinin çağrılmasının uygun olduğunu ve bu birimleri ne şekilde bilgilendireceğimizi de paylaşmaya çalışacağım.

İlk Yardımda Öncelikler

Durumun değerlendirilmesi

• Sakin ve süratli biçimde olup biteni inceleyin.

• Kazazedeye ve kendinize yönelik tehlikeleri gözünüzde bulundurun.

• Kendinizi hiçbir zaman riske atmayın.

Ortamın güvenli hale getirilmesi

• Yaralıyı tehlikeden uzaklaştırın.

• Sınırlarınızın farkında olun.

Tüm yaralıların değerlendirilip acil ilk yardımın yapılması

• İlkyardım önceliklerini saptamak üzere her yaralıyı değerlendirin ve ölüm tehlikesi bulunanlara öncelikle Yardım edin.

Yardım çağırmak

• Gerekli tıbbi yardımın ve uzman şahısların acilen çağrılmasını sağlayın.

Acil Durumda ilk yardım

Acil bir durumda belirli bir plan yönünde hareket etmeniz, dikkatinizi çeken birçok talebi etkin bir şekilde öncelik sırasına koyabilmenize yardımcı olacaktır. Cansız aktivitelerin aklınızı başka yöne çekmesine izin vermeyin.

Daima acil girişimin ana basamaklarını aklınızda tutun

- Değerlendir, Güvenliği sağla. Acil Yardımı Yap ve Yardım Çağır.

• Duygularınıza hakim olun.

• Bir an durup düşünün.

• Kendinizi tehlikeye atmayın.

• Sağduyunuzu kullanın.

• İler şeyi tek başınıza denemeyin.

• Havagazı veya benzin gibi potansiyel tehlikeleri gözönünde bulundurun: Gaz kaçağı ıslığı veya benzin kokusu gibi işaretleri hissetmek için gözlerinizi, kulaklarınızı ve burnunuzu kullanın.

Durumun Değerlendirilmesi

Hızla, olabildiğince fazla bilgi edinmek üzere, hareketli, fakat bunun yanında sakin ve kontrollü bir yaklaşımda bulunmalısınız. Öncelikle olay yerinde kendinize, yaralılara ve çevredekilere yönelik tehlikeleri belirlemeniz, ardından kullanabileceğiniz yardım kaynaklarını ve ihtiyaç duyabileceğiniz yardım türünü değerlendirmeniz gerekir. Yardım yaparken ilkyardım bilginiz olduğunu belirtin. Eğer çevrede, doktor, hemşire veya sizden daha deneyimli birileri bulunmuyorsa sakince sorumluluk üstlenin. Öncelikle kendinize şu soruları yöneltin:

• Ortamda devam eden bir tehlike var mı?

• Ani ölüm tehlikesi olan var mı?

• Çevrede yardım edebilecekler var mı?

• Uzman yardımına ihtiyacım var mı?

ortamın güvenli Hale Getİrİlmesİ

Kazaya sebep olan etkenler ek tehlikeler oluşturabilir. Öncelikle kendi güvenliğinizi korumanız gerektiğini hatırlayın. Bir kazazede olarak kimseye hayrınız dokunmaz. Genellikle, elektrik düğmesini kapatmak gibi basit önlemler ortamı güvenli hale getirmek için yeterlidir. Bazen daha karmaşık girişimler gerekmektedir. Çok fazla yardım uğruna kendinizi ve kazazedeyi asla ek tehlikelere maruz bırakmayın; yapabileceklerinizin sınırını göz önünde bulundurun.

Devam eden tehlikeyle başa çıkmak

Yaşamı tehdit eden tehlikeyi ortadan kaldıramıyorsanız mümkünse, tehlike kaynağı ile kazazede arasına mesafe koymalısınız. Son bir çare olarak, kazazedeyi tehlikeli ortamdan uzaklaştırabilirsiniz. Birçok durumda uzman yardımına ve donanıma ihtiyacınız olacaktır.

Acil Yardımın Yapılması

Ortamın güvenliği sağlanınca, ilkyardım yapılacak kişilerin, yeniden canlandırmanın ABC prensibine göre hemen tedavi görebilmeleri için hızla her kazazedenin ilk değerlendirmesini yapın.

Kazazedelerin:

• Bilinçli olup olmadıklarını:

• Havayollarının açık olııp olmadığını:

• Soluyup solumadıklarını:

• Kalplerinin atıp atmadığını saptayın. Bulgularınız, öncelikleri ve ne zaman ve ne kadar yardım gerekeceğini ortaya koyacaktır.

Yardım İsteme

Güvenliği sağlamak, telefonla yardım çağırmak ve ilkyardıma haşlamak gibi birçok görevle karşı karşıya kalabilirsiniz.

Çevredekilerden,

• Ortamın güvenliğinin sağlanması;

• Telefonla yardım çağırılması;

• İlkyardım malzemelerinin getirilmesi;

• Trafik ve seyircilerin kontrol edilmesi;

• Kanama kontrolü veya bir uzvun desteklenmesi;

• Yaralıların mahremiyetinin korunması;

• Yaralının güvenli yere taşınması konularında yardım isteyebilirsiniz.

Seyircilerin kontrolü

Çevredekilerin tepkisi canınızı sıkabilir ve hatta sizi sinirlendirebilir. Çoğunun ilkyardım eğitimi olmayacaktır ve bu kendilerini çaresiz hissedip ürkmelerine yol açabilir. Kazayı görmüşler veya bizzat kendileri de yaşamışlarsa, farkında olmadan yaralanmış olabilirler ve muhtemelen endişeli olacaklardır. Eğer gerek duyuyorsanız, yardımlarını kararlı fakat nazik bir tarzda istemeniz uygun olacaktır.

Telefonla Yardim İsteme

Birtakım kaynaklardan telefonla yardım isteyebilirsiniz.

Acil yardım servisleri: Polis imdat (155), İtfaiye (110) ve Hızır Acil ambulans servisleri (112). Kamu hizmetleri: Gaz arıza (187), Elektrik arıza (186) ve Su arıza (185).

Sağlık servisleri: Telefonunu bildiğiniz veya rehberden bulabileceğiniz doktor, diş hekimi, hemşire veya ebeleri de çağırılabilirsiniz.

Geçici de olsa, yaralıyı yalnız bırakmadan önce hayati ilkyardımını yaparak ölüm tehlikesini en aza indirin. Telefon çağrınız kısa ama eksiksiz olmalıdır.

Telefon Bulmak

Acil telefon çağrılan ücretsizdir ve cep telefonları ile araç telefonları da dahil olmak üzere birçok telefondan yapılabilir. Otoyollarda ve çevre yollarında belirli mesafelerle acil çağrı telefonlan ve size en yakın bulunan telefonu gösteren işaret levhaları bulunmaktadır. Bu telefonların sadece kaldırılması cevap verilmesi için yeterlidir. Birçok özel şirketin yardım çağrısı için özel düzenlemeleri bulunmaktadır. Bu gibi düzenlemelerden haberdar olunuz. Telefon etmesini istediğiniz kişiden yardımın yolda olduğunu gelip size bildirmesini de isteyin.

Çağrının Yapılması

Ülkemizde henüz acil yardım birimlerinin (Polis imdat, İtfaiye, Hızır Acil vb.) bir iç irtibat teşkilatı bulunmamaktadır ve öncelik sırasıyla gerekli acil yardım birimleri aranmalıdır. Hasta veya kazazedelerin söz konusu olduğu durumlarda öncelikle ambulans çağırmak uygun olacaktır.

Yardım biriminin santral memuruna kazanın veya acil durumun açıkça ayrıntılarını açıklayın. Olay mahalini kesin olarak bilmiyorsanız paniğe kapılmayın -çağrının yapıldığı telefon kulübesinin, otoyoldaki acil çağrı telefonunun veya cep telefonunuzun yeri santralden saptanabilir. Santral memurunun böyle bir imkanı varsa hattı saptayana dek telefonu kapatmayın. Telefonda kalarak Acil yardım servisinin rehberliğine aracı olmanız istenebilir. Bu görevi üstlenirseniz, ilgili kişinin durumun öneminin farkında olup, devamlı olarak size bilgi vermesini sağlayın.

ACİL SERVİSLERİ ARAMAK

Telefonda açıkça isminizi ve olayda ilkyardıma olarak görev alabileceğinizi bildirin.

Aşağıdaki ayrıntılar önemlidir

• Telefon numaranız

• Olayın kesin yeri; eğer mümkünse, sokak, cadde ismi veya numarası ve herhangi bir kavşak veya başka yer ismi (Viyadük, köprü, tünel, otoyol vb.).

• Kazanın tipi ve ağırlığı, örneğin, "Trafik, kazası, iki araç, yol tıkalı, üç kişi yaralı".

• Kazazedelerin sayısı, cinsiyetleri, muhtemel yaşları ve durumları hakkında bildikleriniz, örneğin, "50 yaşlarında erkek, kalp krizi şüphesi, kalp durması"

• Gaz, tehlikeli maddeler, elektrik hattı hasarı gibi riskler veya sis ve buz gibi iklim şartları.

Bİrden Fazla Kazazede

Büyük trafik kazaları gibi durumlarda aynı zamanda birçok yaralıyla ilgilenmek zorunda kalabilirsiniz. Olay yerinde tek başınıza, başka ilk yardımcılarla veya profesyonellerle bulunabilirsiniz. Başlangıçtaki karmaşada düzenli ve sakin yaklaşım önemlidir. Daima ilkyardım önceliğini, yeniden canlandırmanın ABC kuralını izleyerek belirleyin ve öncelikle şuuru kapalı yaralılarla ilgilenin. Yapabileceklerinizin en iyisini bu şartlar altında yapabileceğinizi hatırlayın.

Büyük Kazalar

Birçok yaralının bulunduğu büyük kazalar, yardıma gelenleri bunaltıcı derecede fazla taleple karşı karşıya bırakabilir. İlk yapılacak iş, acil yardım servisleriyle hemen temasın sağlanıp olay hakkında doğru bilginin verilmesini sağlamaktır. Sonraki öncelik, olay yerinin değerlendirilmesi ve ortam güvenliyse acil ilkyardımın yapılmaya başlanmasıdır. Eğer başka ilkyardımcılar da gelirse, onlara mümkün olduğunca fazla bilgi verin. Ortamdaki en tecrübeli ilkyardıma, ekibin sorumluluğunu almalıdır. Acil yardım servisleri ulaşınca gelen en kıdemli sağlık memuru veya doktor, ekibin mutlak idaresini üstlenecektir. Büyük bir kaza meydana geldiğinde polis tarafından, belirli randevu noktalarında, tüm kurtarma girişimine katılanların rapor verecekleri sağlık memurları görevlendirilir. Özellikle ölümcül kazaları takiben, yasal bir soruşturma ihtimaline karşı, olay yerindeki delilleri karıştırmamanın hayati önemi bulunmaktadır.

İlk Yardımcının Rolü büyük toplum olaylarında, özellikle ekibinizde bir doktor bulunduğunda, tıbbi yardım ve diğer servisler ulaşana dek, olay yerindeki tıbbi ekibin bir parçası olabilirsiniz, büyük bir kazada, acil yardım servis elemanlarından biri tarafından istenildiği takdirde olay mahalini terketmeniz gerekir. Öte yandan gaz veya petrol sızıntısını veya kaçağını önlemek ya da yaralıların kol veya bacaklarını desteklemek gibi basit görevlerle tıbbi ekiplere yardımcı olmanız istenebilir.

Daima sizden istenilenleri yapın; yardımınız takdir edilecektir.

Nasıl yardım edebilirsiniz

• Ağır yaralıları belirleyin ve acil yardıma ihtiyaçlarını göz önünde bulundurun. Hafif yaralıları hemen ortamdan uzaklaştırarak ağır vakalara ulaşımı kolaylaştırın; hafif yaralanmalara müsait bir zamanda müdahale edilebilir. Buna Triaj denir (Triaj = Savaş cerrahisinde, cephede yaralıların ağırlık derecesine göre sırayla ilk yardım almaları).

• İhtiyacı olanlara gerekli yardımın yapılabilmesi için, öldükleri açıkça belli olan kazazedelerle ilgilenmemek gerekir.

• Olaya karışmış herkesin kaydı alınmalı ve yaralılar etiketlenmelidir, bu sayede doğru kayıtlar yapılıp saklanabilir.

Olay yerinin yakınındaki işçiler veya çevre sakinleri, güvenlik riskleri ve herhangi bir ilave tehlike açısından uyarılmalıdır.

ilk Yardım ve Acil Durumda Yapılması Gerekenler
Bu makalenin telif hakkı ve tüm sorumlulukları yazara ait olup, şikayetler için lütfen bizimle iletişime geçiniz.
URL:
Etiketler:

Bu makale 23010 kez okundu

30.06.2014 tarihinde yazıldı
Reitix

Yorumlar

  • flyemo
    21.04.2019

    samsung'da emergency message (acil durum mesajı) adında bir mod var ve sağdaki düğmeye üç defa basma ile devreye giriyor. hızlı bir ses ve görüntü örneği alarak sms listesindeki kayıtlı kişilere gönderiyor bir de konum atıyor ama polisle falan bir irtibata geçmiyor bildiğim kadarıyla, onu da sms listenizdeki tanıdıklarınız yapar belki

  • kolik
    21.04.2019

    panik butonu diye bir uygulama yapmak lazım aslında, evi su mu bastı ya da yangın mı çıktı hırsız mı girdi kalp krizi mi başlıyor, akıllı telefon uygulaması olacak ama mesela belirli bir şifre kelimeyi sesli olarak söyleyince devreye girerek hem komşuları hem listedeki akrabaları hem de polisi arayacak ve lokasyon ile ses/görüntü kaydı bilgilerini paylaşacak

  • vedat
    15.03.2019

    ilk yardım ekibinde çalışan kişilerin ehliyeti önemli olduğu kadar görevlilerin ve hastanın güvenliğinin sağlanması da önemlidir. çoğu meraklı vatandaşın olay mahalline fazla yaklaşması sebebiyle görevlilerin işlerini rahat yapamamasına ve panik havasının hakim olmasına sebebiyet vermektedir.

  • mmaajjesty
    30.12.2015

    bence sokakta sırf ilk yardım yapılası durum arayan sapkın insanlar var, ilk kaza haberinde oraya üşüşüp hastaya pehlivan gibi dalıyorlar, bu kadar bilinçsiz olmamız mümkün değil yoksa

  • incibadem
    11.11.2014

    ilk yardım yaparken kol bacak koparmak milli sporumuzdur, bir de adres sorma hadisesi var tabii

  • teiresisas
    22.09.2014

    ilk yardımı bilmeyenler kaza yapanlara yardım etmeye çalışmasın lütfen. yardım etmeye çalışırken daha kötü sonuçlara sebebiyet veriyorsunuz!

Bu yazıya siz de yorum yapabilirsiniz

İnternet sitemizdeki deneyiminizi iyileştirmek için çerezler kullanıyoruz. Bu siteye giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılıyorsunuz. Daha fazla bilgi.